Czy muszę odrzucać spadek po zmarłym krewnym, który miał długi – ZMIANA PRZEPISÓW O ODRZUCENIA SPADKU

To już ponad rok czasu obowiązywania zmienionych przepisów kodeksu cywilnego (art. 1015 § 2 kodeksu cywilnego wszedł w życie w dniu 18 października 2015 roku) dotyczących przyjęcia/ odrzucenia spadku. Czy na pewno jest tak, że nie dziedziczymy od tego czasu długów zmarłego? Niestety – może niektórzy będą rozczarowani – nie jest to do końca prawda. Po pierwsze zmienione przepisy stosujemy wyłącznie do spadków otwartych po dacie 18 października 2015 roku, to jest jeśli spadkodawca zmarł po tej dacie. Po drugie nie oznacza to wcale, że nie będziemy płacić długu zmarłego krewnego. Znaczy to tyle, że jeśli nie złożymy żadnego oświadczenia, to ustawa nakazuje stosować nam domniemanie, że spadek zostaje przyjęty z dobrodziejstwem inwentarza.

Tak przyjęte domniemanie nie pozwala nam jednak całkowicie nie odpowiadać za długi, wręcz przeciwnie odpowiadamy za długi zmarłego, jednak w tym przypadku będzie to odpowiedzialności do wartości spadku nabytego. Przykładowo, jeśli w skład spadku weszła nieruchomość o wartości 150.000,00 zł, ale dług wyniósł 200.000,00 zł, będziemy musieli spłacać wierzyciela do kwoty 150.000,00 zł, ale to nie znaczy, że nie musimy spłacać długu wcale. W przykładowej sytuacji będziemy więc zmuszeni spłacać dług niezależnie czy zdecydujemy się na sprzedaż nabytej nieruchomości czy na jej zatrzymanie. Ponadto należy zaznaczyć, że w sytuacji, gdy zmarły nie pozostawił żadnego majątku, a w skład spadku weszły wyłącznie długi, również nie obejdzie się (w sytuacji braku złożenia oświadczenia o odrzuceniu spadku, a tym samym jeśli zadziała domniemanie z ustawy) bez kosztów, które spadkobierca będzie musiał ponieść (chodzi tu o koszty sporządzenia spisu inwentarza u komornika, wykazu inwentarza u notariusza czy też niezbędne koszty sądowe).

Warto również zaznaczyć, że termin jaki mamy na odrzucenie spadku wynosi zgodnie z kodeksem cywilnym sześć miesięcy od momentu w którym dowiedzieliśmy się o swoim powołaniu do spadku. Po upływie tego terminu:

  • w przypadku, gdy data śmierci spadkodawcy przypada w terminie przed 18 października 2015 roku, uznaje się, że spadkobierca przyjął spadek wprost (bez ograniczenia odpowiedzialności za długi spadkowe);
  • w przypadku, gdy data śmierci spadkodawcy przypada w terminie po 18 października 2015 roku, uznaje się, że spadkobierca przyjął spadek z dobrodziejstwem inwentarza;

Warto zatem zastanowić się nad możliwością odrzucenia spadku w każdym przypadku, kiedy długi spadkowe przewyższają wartość nabytego spadku, a nawet kiedy prócz długów nie dziedziczymy żadnego majątku.